Làm sàn, kê cao: chi phí bắt đầu ở Đồng Tháp

Trước khi mua tổ đầu tiên nên biết mình sẽ phải chi những gì. Không nhiều, nhưng có mấy khoản người mới hay quên.

Bài này liệt kê theo điều kiện Đồng Tháp, nơi vùng đầu nguồn nên lũ về sớm và ở lại lâu, từ tháng 8 đến tháng 11.

Các khoản phải chi

Chia làm hai nhóm: bắt buộc và có thể hoãn.

Khoản đáng chi và khoản nên tiết kiệm

Đáng chi nhất là tổ giống chất lượng. Tổ ổn định đắt hơn tổ mới tách nhưng chịu được sai sót của người mới, tính ra rẻ hơn.

Đáng chi thứ hai là giá kê và chống kiến. Ở Đồng Tháp thì mùa khô đồng cạn, nguồn hoa dại gần như không còn gì, mất đàn vì kiến là chuyện thường gặp mà lại phòng được dễ.

Có thể tiết kiệm ở phần dụng cụ. Mái che, giá đỡ, thùng đều tự làm được nếu có chút khéo tay.

Không nên tiết kiệm ở chỗ đặt tổ. Chọn sai chỗ thì mọi thứ khác đều vô nghĩa.

Chi phí không ai nhắc

Thời gian. Mỗi ngày nửa tiếng, mỗi năm hai đợt bận. Đây là chi phí thật dù không tính bằng tiền.

Chi phí giữ đàn qua mùa khó: nếu tháng 3 và tháng 4 mà đàn kiệt thì phải cho ăn. Nên dự trù khoản này cho năm đầu.

Chi phí đi lại nếu đặt tổ xa nhà.

Và chi phí học phí: gần như ai cũng mất vài đàn trong năm đầu. Nên tính trước để không nản.

Bắt đầu với vốn tối thiểu

Mua hai tổ đã ổn định thay vì bốn tổ mới tách. Ít tổ hơn nhưng tỉ lệ sống cao hơn.

Tự làm giá kê bằng vật liệu sẵn có, chỉ mua phần chống kiến.

Chưa mua dụng cụ thu mật vì năm đầu chưa thu.

Gieo một vạt hoa dại, gần như không tốn gì.

Cách này giúp năm đầu chi ít mà vẫn học được đủ, sang năm thứ hai mới đầu tư thêm.

Nhìn xa hơn năm đầu

Từ năm thứ hai, nếu đàn qua được tháng 3 và tháng 4 thì có thể tách để tăng số tổ mà không phải mua thêm.

Đó là lý do nên đầu tư vào tổ giống tốt ngay từ đầu: đàn khoẻ thì tự nhân ra, đàn yếu thì năm nào cũng phải mua bù.

Chi phí giảm dần theo năm, trong khi số tổ tăng lên. Nhưng chỉ đúng nếu năm đầu làm cẩn thận.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Mua nhiều tổ rẻ thay vì ít tổ tốt
• Tiết kiệm ở khâu chống kiến và giá kê
• Không dự trù khoản cho ăn nếu đàn kiệt vào mùa khó

Câu hỏi thường gặp

Nuôi ong dú tốn nhiều vốn không?

Không nhiều so với các mô hình chăn nuôi khác. Khoản lớn nhất là tổ giống.

Có nên tự đóng thùng không?

Được nếu có gỗ khô và chút khéo tay. Lưu ý gỗ phải phơi khô hẳn, không dùng gỗ xử lý hoá chất.

Bao lâu thì hoàn vốn?

Không tính được vì phụ thuộc quá nhiều yếu tố. Với vài tổ thì nên xem như nguồn mật sạch cho nhà chứ đừng tính hoàn vốn.

Chi phí hằng năm sau đó là gì?

Rất ít: thay thùng hỏng, bổ sung chống kiến, chai lọ khi thu mật.

Ở Đồng Tháp có khoản chi nào đặc thù không?

Có, do mùa lũ kéo dài buộc phải kê thùng rất cao hoặc dời tổ hằng năm nên phần chọn chỗ đặt và che chắn thường tốn hơn các vùng khác.